زاکربرگ زیر آفتاب؛ متا خرید یک گیگاوات انرژی خورشیدی در کمتر از هفت روز
☀️ زاکربرگ زیر آفتاب؛ خرید یک گیگاوات انرژی خورشیدی در کمتر از هفت روز!
در دنیایی که هوش مصنوعی با اشتهای سیریناپذیرش برای برق، هر روز مرزهای انرژی جهان را جابهجا میکند، درخشش خورشید بار دیگر به منبع نجات تبدیل شده است.
در هفتهای که گذشت، شرکت متا (مالک اینستاگرام، واتساپ و فیسبوک) نشان داد که دیگر فقط غول فناوری نیست؛ بلکه بازیگر جدیدی در نقشهی جهانی انرژی پاک است. طی تنها هفت روز، این شرکت سه قرارداد عظیم خرید برق خورشیدی امضا کرد که مجموع ظرفیت آنها نزدیک به یک گیگاوات است—عدد بزرگی که در دنیای برق، معادل تأمین انرژی دهها هزار خانه یا چند دیتاسنتر هوش مصنوعی غولپیکر به شمار میآید.
🌍 هوش مصنوعی و عطش بیپایان برای انرژی
اگرچه بسیاری تصور میکنند رشد متا بیشتر به واسطهی الگوریتمهای شبکههای اجتماعیاش است، اما درون دیوارهای دیتاسنترهای پوشیده از سرور این شرکت، داستانی دیگر جریان دارد—داستان هوش مصنوعی.
سیستمهای پردازش زبانی، تولید تصویر، و شبکههای عصبی که برای میلیونها کاربر کار میکنند، همگی به انرژی فراوان نیاز دارند؛ نه تنها برای کارکرد لحظهای، بلکه برای خنکسازی سرورها که گرمایی بیشتر از یک کارخانه تولید آلومینیوم آزاد میکنند.
به همین دلیل، متا در سال ۲۰۲۵ تصمیم گرفت برای آیندهای روشن، بهمعنای واقعی کلمه، زیر آفتاب برود.
⚡ سه قرارداد، سه خورشیدِ تازه برای متا
در همین هفته، دپارتمان انرژی متا اعلام کرد که سه قرارداد بزرگ خرید برق خورشیدی را نهایی کرده است:
-
دو قرارداد در ایالت لوئیزیانا، آمریکا
این دو پروژه مجموعاً ظرفیت ۳۸۵ مگاوات دارند و بر پایهی سیستم گواهیهای زیستمحیطی (Environmental Attribute Certificates – EACs) طراحی شدهاند.
طبق اعلام شرکت سازنده، ساخت کامل این نیروگاهها تا دو سال آینده پایان مییابد و برق تولیدی آنها از طریق شبکهی منطقهای به مصرف متا تزریق میشود.
-
قرارداد سوم در نزدیکی لوباک، تگزاس
بزرگترین پروژهی هفته با ظرفیت ۶۰۰ مگاوات، قراردادی است میان متا و شرکت توسعهدهندهی Photon Energy Partners. انتظار میرود این مزرعهی خورشیدی تا سال ۲۰۲۷ به بهرهبرداری برسد و نیروی آن مستقیماً وارد شبکهی برق ایالتی شود.
هرچند این برق به طور مستقیم به دیتاسنترهای متا متصل نیست، ولی با تزریق انرژی پاک به شبکه، مصرف پرکربن سرورها را خنثی میکند.
در مجموع، این سه پروژه به اندازهی ۱ گیگاوات ظرفیت جدید به سبد خرید انرژی متا در سال جاری افزودهاند و رقم کل ظرفیت انرژی خورشیدی این شرکت را به بیش از ۳ گیگاوات رساندهاند.
برای درک بهتر، این میزان برقی است که میتواند بیش از ۷۰۰ هزار خانهی آمریکایی را در طول روز تغذیه کند.
☀️ چرا خورشید؟ منطق پشت انتخاب متا
در عصر هوش مصنوعی، انرژی خورشیدی نهتنها پاک، بلکه سریعالساخت و مقرونبهصرفه شده است.
بر اساس گزارشهای بلومبرگ انرژی، هزینهی تولید هر وات برق خورشیدی نسبت به ده سال پیش حدود ۸۵٪ کمتر شده؛ بههمین دلیل شرکتهای فناوری بزرگ مانند گوگل، آمازون و متا، ترجیح میدهند قراردادهای خورشیدی منعقد کنند تا محدودیتهای ساخت نیروگاههای بادی یا هستهای را دور بزنند.
افزون بر این، نور خورشید همواره در دسترس است—ویژگیای که برای دیتاسنترهای مستقر در مناطق گرم مانند جنوب آمریکا، مزیتی واقعی بهحساب میآید.
در لحن غزل امیری باید گفت:
خورشیدِ متا، نه برای گرما، که برای بقا میدرخشد؛ برقش ادامهی نفسِ الگوریتمهاست.
💼 سازوکار قراردادها؛ از EAC تا اتصال شبکهای
در قراردادهای لوئیزیانا، متا انرژی فیزیکی تولید شده را بهصورت مستقیم دریافت نمیکند، بلکه گواهیهای زیستمحیطی (EACs) را خریداری میکند—مدرکی که ثابت میکند برق مصرفی شرکت از منابع تجدیدپذیر جبران شده است.
در تگزاس اما، مدل متفاوتی اعمال شده؛ برق تولیدی مستقیماً وارد شبکه میشود و هر کیلووات ساعتی که متا مصرف میکند، با برق پاک جایگزین میشود.
این دو رویکرد، نمایانگر دو جهتگیری در میان شرکتهای فناوری هستند:
- رویکرد مبتنی بر گواهیها: سریعتر و ارزانتر، ولی نمادینتر.
- رویکرد مبتنی بر ظرفیت واقعی: گرانتر، اما پایدارتر برای آیندهی محیط زیست.
🧩 انتقاد کارشناسان؛ آیا گواهی کافی است؟
هرچند خرید EAC ها برای سالها روشی پذیرفتهشده جهت جبران انتشار کربن بود، اما امروز بسیاری از متخصصان انرژی نسبت به کارایی واقعی آنها ابراز تردید میکنند.
بهگفتهی Kristen Boyle از مؤسسهی انرژی پاک آتلانتا، “گواهیها در زمان گرانی برق سبز معنی داشتند؛ اکنون باید ساخت نیروگاههای جدید در اولویت باشد، نه خرید کاغذ تأییدی.”
در واقع با کاهش شدید هزینهی برق خورشیدی و بادی، شرکتها میتوانند مستقیماً اقدام به توسعهی ظرفیتهای تازه کنند تا هم برای آینده سرمایهگذاری نمایند و هم مصرف برق فناورانهی خود را پایدار سازند.
متا اما، هنوز ترکیبی از هر دو روش را به کار میگیرد؛ برای سرعت و مقیاس جهانی، از EAC در ایالتهایی که زیرساخت آماده ندارند، و برای پایداری در بلندمدت، از قراردادهای مستقیم تأمین انرژی واقعی.
🌱 اثر این اقدام بر صنعت انرژی تجدیدپذیر آمریکا
ورود متا به بازار خرید برق خورشیدی تأثیری دوگانه دارد:
از یک سو، باعث رونق سرمایهگذاری در نیروگاههای تازه میشود؛ از سوی دیگر، فشار تقاضا را برای پروژههای آماده بالا میبرد و قیمت گواهیها را افزایش میدهد.
تحلیلگران پیشبینی کردهاند که با ادامهی روند فعلی، تا پایان ۲۰۲۵ بیش از ۴۵٪ از انرژی تامینشده برای دیتاسنترهای آمریکا از منابع تجدیدپذیر خواهد بود، در حالی که این رقم در ۲۰۱۸ کمتر از ۱۲٪ بود.
این تحول به معنای تغییر ساختار انرژی جهانی است: جایی که غولهای فناوری نهفقط مصرفکننده، بلکه سرمایهگذار اصلی در نیروگاههای پاک هستند.
🛰️ پیوند خورشیدی با هوش مصنوعی: انرژی برای مغزهای دیجیتال
هر الگوریتم هوش مصنوعی صدها میلیارد عملیات انجام میدهد، و هر عملیات گرما تولید میکند.
برای خنک کردن این مغزهای دیجیتال، نیاز به میلیونها وات برق وجود دارد. متا با افزودن ظرفیت خورشیدی تازه میتواند رشد انفجاری پروژههای Meta AI، Threads AI Assistants و موتورهای پردازش واقعیت مجازی Questverse را بدون افزایش ردپای کربنی ممکن سازد.
در تحلیل فنی، هر گیگاوات انرژی خورشیدی تقریباً کاهش انتشار CO₂ معادل ۸۰۰ هزار تن در سال به همراه دارد؛ عددی که معادل توقف کامل تردد ۲۰۰ هزار خودرو بنزینی است.
🔍 پیوند با هدف «خالص صفر» متا تا ۲۰۳۰
متا از سال ۲۰۲۳ برنامهی “Net Zero 2030” را آغاز کرده است. بر اساس آن، شرکت متعهد میشود تا پایان دهه، تمام برق مصرفی دیتاسنترها از منابع تجدیدپذیر تأمین شود.
این خرید تازه نشاندهندهی گام بزرگ در مسیر تحقق این هدف است.
در بیانیهی رسمی منتشرشده در وبسایت شرکت آمده:
ما فقط برق نمیخریم، ما آیندهای بدون کربن میسازیم.
🔬 ابعاد اقتصادی؛ میلیونها دلار برای همزیستی با خورشید
هر مگاوات ظرفیت خورشیدی بهطور میانگین حدود ۸۰۰ هزار دلار هزینه ساخت دارد.
برای سه قرارداد اخیر متا، برآوردها از سرمایهگذاری مستقیم بیش از ۸۰۰ میلیون دلار حکایت دارند.
اما این رقم در بلندمدت نه تنها هزینه نیست، بلکه صرفهجویی انرژی محسوب میشود.
برق خورشیدی پس از راهاندازی، هزینهی عملیاتی بسیار پایین دارد و متا میتواند از طریق قراردادهای خرید بلندمدت (PPA) تا ۲۰ سال آینده قیمت برق را ثابت نگه دارد—در بازاری که نوسان قیمت انرژی روزبهروز بیشتر میشود.
🏗️ زیرساختهای مرتبط با قراردادها
گزارشهای پروژهای نشان میدهند که مزرعهی لوباک تگزاس بیش از ۲ میلیون پنل خورشیدی پلیکریستال خواهد داشت که در زمینی به مساحت ۳٬۲۸۰ هکتار نصب میشوند.
در لوئیزیانا نیز هر نیروگاه حدود ۹۵۰ هزار پنل خواهد داشت.
پیشبینی میشود که ساخت و نگهداری این مجموعهها برای هزاران نفر اشتغال مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کند.
🔋 آینده؛ اتصال مستقیم برق خورشیدی به دیتاسنترها
درحالحاضر این قراردادها از طریق شبکهی عمومی برق اجرا میشوند، اما متا قصد دارد از ۲۰۲۸ به بعد سیستمهای موسوم به Direct Solar Link راهاندازی کند—یعنی اتصال نیروگاه خورشیدی مستقیم به دیتاسنتر برای حذف واسطههای شبکه.
چنین مدلی در آریزونا و نوادا آزمایشی در جریان است و میتواند بهرهوری را تا ۳۰٪ افزایش دهد.
💬 زبان غزل امیری؛ نور در خدمت حافظهی دیجیتال
در این حرکت، خورشید دیگر تنها ستارهای در آسمان نیست؛ سرمایهای است در سپهر دادهها.
بیتهایی از لحن غزل امیری در توصیف مسیر متا:
در سرزمین سیم و بیت، متا خورشید را استخدام کرده است.
هر تابش، فرمانیست برای روشنماندن ذهنی که از خاک برنخاسته؛ از کد برآمده است.
خورشید، در این استعاره، نه زیبایی طبیعی بلکه پشتیبان زندگی دیجیتال است؛ نیرویی که حافظهی مشترک انسان و ماشین را زنده نگه میدارد.
📊 تأثیر جهانی؛ زنجیرهی واکنش در بازار انرژی
بهگفتهی تحلیلگر انرژی بلومبرگ، “ورود متا مثل ضربهی دومینو بر بازار انرژی پاک بود.”
پس از اعلام قراردادهای جدید، سه شرکت بزرگ دیگر—آمازون، مایکروسافت و اوراکل—نیز اعلام کردند که طی ماههای آینده سرمایهگذاری مشابهی خواهند داشت.
در واقع متا موج تازهای از رقابت در سرمایهگذاری هوشمند انرژی را آغاز کرده است، رقابتی که در آن هر وات برق معادل یک قدم به آیندهی دیجیتال پایدارتر است.
⛅ فاصله بین وعده و عمل
البته نباید فراموش کرد که راه رسیدن به پایداری کامل، سرشار از پیچیدگی است.
ساخت نیروگاهها زمانبر است؛ تغییر اقلیم بر بازدهی پنلها اثر میگذارد؛ و شارژ مصرف سرورهای هوش مصنوعی روزبهروز بیشتر میشود.
اما همانطور که یکی از مهندسان پروژه گفته است:
“هر پنل خورشیدی کوچک، اگر کنار میلیونها پنل دیگر باشد، قدرتی دارد که حتی هوش مصنوعی هم از محاسبهاش درمیمانَد.”
🌿 جمعبندی
حرکت متا از خرید نمادین انرژی سبز به ایجاد ظرفیتهای واقعی، نقطهی عطفی در تاریخِ تعامل فناوری با محیطزیست است.
در این مسیر، خورشید تبدیل به شریک تجاری شرکتهای سیلیکونی شده است.
یک گیگاوات در هفت روز، شاید رکورد خبری باشد، اما معنایش چیزی بزرگتر است:
تعهد به دنیایی که در آن نور واقعی، سوخت ذهنهای مصنوعی میشود.
❓ سوالات متداول (FAQ Schema ۸ سؤالی)
۱. چرا متا (مالک اینستاگرام) اقدام به خرید یک گیگاوات برق خورشیدی کرد؟
برای تأمین انرژی دیتاسنترهای عظیم هوش مصنوعی و کاهش ردپای کربنی طبق برنامهی Net Zero 2030.
۲. این قراردادها در کدام ایالتها امضا شدهاند؟
دو قرارداد در لوئیزیانا (۳۸۵ مگاوات) و یک قرارداد در نزدیکی لوباک تگزاس (۶۰۰ مگاوات).
۳. آیا برق تولیدی مستقیماً به دیتاسنترهای متا میرسد؟
در تگزاس، انرژی وارد شبکهی محلی میشود و مصرف را جبران میکند؛ در لوئیزیانا، متا فقط گواهی زیستمحیطی (EAC) دریافت میکند.
۴. گواهیهای EAC چه کاربردی دارند؟
EAC ها به شرکت اجازه میدهند مصرف منابع پرکربن را جبران کند، اما از دید کارشناسان، اثر واقعی آن محدود است.
۵. ظرفیت کل انرژی خورشیدی خریداریشده متا در سال جاری چقدر است؟
بیش از ۳ گیگاوات، که بزرگترین رشد سالانه در بین شرکتهای فناوری پاک محسوب میشود.
۶. هزینهی تقریبی این سرمایهگذاری چقدر است؟
حدود ۸۰۰ میلیون دلار، شامل هزینههای ساخت و قراردادهای در بازهی بلندمدت.
۷. این پروژهها چه زمانی کامل میشوند؟
پروژههای لوئیزیانا تا نیمهی ۲۰۲۸، و پروژهی تگزاس در سال ۲۰۲۷ به بهرهبرداری میرسند.
۸. چه تأثیری بر آیندهی انرژی آمریکا و فناوری دارد؟
افزایش ظرفیت تجدیدپذیر، کاهش انتشار کربن، و ایجاد رقابت جدید در میان غولهای فناورانه برای تأمین هوش مصنوعی به شکل پاک.
https://farcoland.com/HC2gSu
کپی آدرس
