لاکست دست به اقدامی تاریخی زد؛ خداحافظی موقت با کروکودیل افسانه‌ای برای پیامی جهانی

اقدام تاریخی لاکست؛ خداحافظی با کروکودیل افسانه‌ای

اقدام تاریخی لاکست؛ خداحافظی با کروکودیل افسانه‌ای برای نجات حیات‌وحش

در دنیایی که برندها در رقابت تنگاتنگ برای جلب نظر مشتریان هستند، کمتر پیش می‌آید که شرکت بزرگی داوطلبانه از نماد تجاری و ارزشمند خود چشم بپوشد. اما در سال ۲۰۱۸، برند فرانسوی لاکست (Lacoste) با حرکتی شجاعانه و تاریخی، تصمیم گرفت موقتاً از لوگوی معروف خود—کروکودیلی سبز رنگ که بیش از ۸۵ سال بر سینه‌ی پیراهن‌هایش می‌درخشید—خداحافظی کند. هدف این بود که صدای گونه‌های در حال انقراض را به گوش جهانیان برساند. این اقدام نه تنها در حوزه‌ی بازاریابی یک شاهکار محسوب شد، بلکه یک بیانیه‌ی اخلاقی قوی در مورد مسئولیت شرکت‌ها نسبت به محیط زیست بود.

میراث نماد کروکودیل؛ از رنه لاکست تا جهانی‌شدن برند

تولد یک نماد فرهنگی

لوگوی کروکودیل، از زمان شکل‌گیری برند در دهه‌ی ۱۹۳۰ به نمادی از قدرت، پایداری و ظرافت فرانسوی تبدیل شد. رنه لاکست، تنیس‌باز افسانه‌ای فرانسه، به‌خاطر روحیه‌ی جنگندگی و مصمم خود در زمین بازی به «کروکودیل» شهرت داشت. این لقب که از یک شرط‌بندی بر سر یک چمدان چرمی با طرح پوست کروکودیل نشأت گرفت، الهام‌بخش طراحی نمادی شد که امروز یکی از شاخص‌ترین لوگوهای تاریخ مد محسوب می‌شود. این نماد، بر روی پیراهن‌های پولو که خود لاکست برای راحتی بیشتر در زمین تنیس ابداع کرده بود، جای گرفت و به سرعت به نماد سبک زندگی تبدیل شد.

قدرت انعطاف و پایداری

این نماد، بیش از اینکه فقط یک تصویر باشد، بیانگر فلسفه‌ی برند بود: ترکیب عملکرد ورزشی با ظاهری مینیمال و باوقار. قدرت کروکودیل در توانایی‌اش برای انطباق با محیط و بقا در شرایط دشوار نهفته بود. اما در سال ۲۰۱۸، لاکست تصمیم گرفت معنای جدیدی به آن ببخشد؛ نه‌فقط نماد شکوه برند، بلکه پیام همدلی با طبیعت و فراخوانی برای حفاظت از آسیب‌پذیرترین موجودات سیاره.

کارزار ماندگار ۲۰۱۸؛ زمانی که کروکودیل‌ها جایشان را به جانوران در خطر دادند

ایده‌ای برای نجات، نه فروش

در همکاری عمیق و استراتژیک با اتحادیه‌ی جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) و برنامه‌ی معروف Save Our Species (SOS)، لاکست کمپینی را راه‌اندازی کرد که هدف آن افزایش آگاهی درباره‌ی خطر انقراض گونه‌های حیوانی بود. این اقدام شامل تولید ۱۷۷۵ پیراهن پولو بود—تعداد دقیقی که بر اساس تحقیقات IUCN، تعداد باقی‌مانده‌ی حیوانات در طبیعت در معرض خطر بود.

عددهایی که جان داشتند

فلسفه‌ی کلیدی کمپین این بود که هر گونه‌ی در معرض انقراض، تعداد محدودی لباس به نام خود خواهد داشت. برای هر گونه‌ی در معرض انقراض، همان تعداد لباسی تولید شد که تخمین زده می‌شد از آن گونه در طبیعت وجود دارد. این روش، اعداد خشک آماری را به نمادهای ملموس و پوشیدنی از جان‌های در خطر تبدیل کرد.

به‌طور مشخص، تنوع لوگوهای جایگزین‌شده عبارت بودند از:

۳۰ عدد: برای پستاندار دریایی کوچک و کمیاب واکیتا (Vaquita)، که در خلیج کالیفرنیا زندگی می‌کند. این حیوان به دلیل صید غیرقانونی ماهیان توتیوا در معرض نابودی کامل است.
۴۵۰ عدد: برای ایگوانای جزیره‌ی اِنگادا (Inganna Iguana)، که در منطقه‌ای کوچک در اکوادور زندگی می‌کند.
۵۰ عدد: برای کاکاپو (Kakapo)، تنها گونه‌ی طوطی بدون پرواز جهان، که در نیوزیلند یافت می‌شود.
۲۰۰ عدد: برای لمور شمالی کلاه‌دار (Northern Sportive Lemur)، که در ماداگاسکار با تهدید شدید جنگل‌زدایی مواجه است.
سایر گونه‌ها شامل گونه‌های کمیابی از قورباغه‌ها و پرندگان بودند که مجموعاً تعداد پیراهن‌ها به ۱۷۷۵ عدد می‌رسید.

فلسفه‌ی پشت حرکت؛ مد به‌عنوان پیام‌رسان وجدان جهانی

لاکست در بیانیه‌ی رسمی خود اعلام کرد که هدف از کارزار، «جلب توجه مردم به رابطه‌ی میان انسان و طبیعت و مسئولیت مشترک ما در حفظ آن است؛ ما می‌خواهیم صدای حیوانات را که توان فریاد زدن ندارند، به گوش جامعه‌ی جهانی برسانیم.»

در جهانی که بسیاری برندها بازاریابی را حول لوکس‌بودن یا تمایز سطحی می‌چرخانند، لاکست نشان داد که مد می‌تواند آگاهی اجتماعی ایجاد کند. این حرکت نشان داد لباس‌ها می‌توانند حامل معنا باشند؛ معنایی فراتر از سلیقه‌ی بصری و زیبایی‌شناسی صرف. این یک نمونه‌ی نادر از انتقال فرهنگ از طریق کالا بود.

مفهوم CSR در دل برند

این کارزار یک نمونه‌ی کلاسیک از مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها (CSR) بود که بعدها به‌عنوان یک مطالعه‌ی موردی در حوزه‌ی بازاریابی و اخلاق کسب‌وکار مورد بررسی قرار گرفت. لاکست دریافته بود که با استفاده‌ی هوشمندانه از سرمایه‌ی نمادین خود، می‌تواند پیامِ «حفاظت» را به میلیون‌ها نفر منتقل کند، بدون اینکه مجبور باشد مستقیماً در مورد خود لباس‌ها تبلیغ کند. این پیام‌رسانی مبتنی بر ارزش، اثرگذاری چند برابری داشت.

تأثیر جهانی و بازتاب رسانه‌ای

موجی در جهان مد و محیط‌زیست

کمپین بلافاصله پس از رونمایی در هفته‌ی مد پاریس (۲۰۱۸)، به تیتر اصلی رسانه‌های بزرگ جهانی چون CNN، BBC، The Guardian و Vogue تبدیل شد. این پوشش خبری رایگان، که ارزش تبلیغاتی آن میلیون‌ها دلار تخمین زده می‌شد، باعث شد پیام لاکست در سطح جهانی منعکس شود. کاربران شبکه‌های اجتماعی با هشتگ‌های #SaveOurSpecies و #Lacoste برای روزها آن را ترند کردند و بحث درباره‌ی انقراض گونه‌ها داغ شد.

لباس‌ها تنها در چند ساعت تمام شدند. اما مهم‌تر از فروش، واکنش احساسی مردم بود. بسیاری از خریداران اذعان داشتند که احساس می‌کردند با پوشیدن این لباس‌ها، سهم کوچکی در حفظ زمین دارند و این تجربه‌ای عمیق‌تر از خرید یک لباس لوکس معمولی بوده است.

تأثیر بر سایر برندها

پس از لاکست، برندهایی مانند Patagonia (با تمرکز بر تعمیر و دوام محصولات)، Stella McCartney (با تمرکز بر مواد جایگزین) و Adidas × Parley (با استفاده از پلاستیک‌های اقیانوسی) نیز کمپین‌های مشابهی با تمرکز بر پایداری و بازیافت راه‌اندازی کردند. به‌عبارت دیگر، یک موج نو از «مد آگاهانه» آغاز شد که هنوز ادامه دارد و برندها را مجبور به پاسخگویی در برابر مسائل زیست‌محیطی کرد.

روایت درون‌برندی؛ وقتی نمادها جان تازه می‌گیرند

کنار گذاشتن موقتی نماد، خلق هویتی تازه

مدیر نوآوری لاکست در مصاحبه‌ای پس از کمپین اظهار داشت: «بعضی‌ها گفتند حذف کروکودیل ریسک بزرگی است، چرا که لوگو ارزش اصلی ماست. اما ما معتقد بودیم که گاهی باید سکوتِ لوگوی همیشگی را جایگزین فریادِ تبلیغ کرد. سکوتی که به مردم اجازه می‌دهد بشنوند.»

این اقدام نشان داد که برندها می‌توانند حتی بدون نماد اصلی خود هم ارتباط عاطفی عمیقی با مخاطبان برقرار کنند، به‌شرطی که نیت پشت آن واقعی، اخلاقی و انسانی باشد. آن‌ها هویت خود را قربانی نکردند، بلکه آن را ارتقاء دادند.

ارزش نمادین در برابر ارزش تجاری

تحلیل‌گران صنعت مد تخمین زدند که ارزش برند لاکست پس از این کمپین نه‌تنها کاهش نیافت، بلکه در بازار جهانی اعتبار و وفاداری مشتریان (Brand Equity) بیشتری کسب کرد. اعتماد مشتریان به صداقت برند، سرمایه‌ای است که با تبلیغات صرف به دست نمی‌آید، بلکه با عمل ثابت می‌شود. این کمپین ارزش برند را در حوزه‌ی «برندهای مسئول» تثبیت کرد.

نگاه علمی به بحران انقراض گونه‌ها

طبق گزارش‌های مستند IUCN، بیش از ۲۸٬۰۰۰ گونه از گیاهان و جانوران در معرض خطر نابودی هستند. از نابودی زیستگاه‌ها به دلیل کشاورزی و توسعه‌ی شهری گرفته تا شکار غیرقانونی، تغییرات اقلیمی و آلودگی پلاستیکی اقیانوس‌ها، انسان سهم عمده‌ای در سرعت گرفتن این روند دارد.

کارزار لاکست فرصتی فراهم کرد تا این واقعیت تلخ به زبانی ساده‌تر و غیرعلمی منتقل شود. هر لباس، نه صرفاً پارچه‌ای دوخته‌شده، بلکه بیانیه‌ای برای بقا بود که مصرف‌کننده را به یک فعال زیست‌محیطی تبدیل می‌کرد. این امر به‌ویژه در مدل‌های محدودیت‌دار اهمیت یافت، جایی که تعداد تولید محدود به جمعیت واقعی حیوانات گره خورده بود.

رسانه، فرهنگ و احساس مسئولیت مشترک

قدرت روایت تصویری

وقتی لوگوی معروف کروکودیل جای خود را به شکل یک جانور نادر مانند لاکمار دریایی یا واکیتا می‌داد، خریدار ناگهان با سوالی وجودی روبه‌رو می‌شد: آیا این حیوان واقعاً در خطر است؟ آیا هنوز زنده است؟ همین سوال کوچک، هدف نهایی کمپین بود—ایجاد تماس ذهنی میان مصرف‌کننده و طبیعت در بطن زندگی روزمره.

مد و محیط‌زیست؛ پیوندی ممکن

پیش‌تر، ارتباط میان صنعت مد (به‌خصوص مد سریع) و محیط‌زیست اغلب منفی بود؛ از استفاده‌ی گسترده از چرم و پوست حیوانات گرفته تا پسماندهای شیمیایی و مصرف بالای آب. اما اکنون نسل جدیدی از برندها، از جمله لاکست، ثابت کرده‌اند که زیبایی، تجمل و اخلاق می‌توانند هم‌زمان وجود داشته باشند و مد می‌تواند ابزاری برای نجات باشد، نه فقط مصرف‌گرایی.

واکنش مردم و رسانه‌های اجتماعی

احساس تعلق به مأموریت زمین

پست‌های خریداران در اینستاگرام با کپشن‌هایی مانند «من یکی از ۳۰ واکیتاها را می‌پوشم» به سرعت وایرال شد. کاربران از لباس‌های خریداری‌شده نه به‌عنوان مد روز، بلکه یادبودی از مسئولیت انسانی و مشارکت در یک هدف مشترک یاد می‌کردند. حس «انحصار در نجات» باعث شد این لباس‌ها بیش از یک محصول لوکس، به یک نماد تعلق اجتماعی تبدیل شوند.

فروشی در حد دقیقه‌ها

در وب‌سایت رسمی لاکست، موجودی تمام مدل‌ها در کمتر از پنج ساعت تمام شد. این نشان‌دهنده‌ی تقاضای شدید برای محصولات دارای ارزش اخلاقی بود. برخی از این لباس‌ها بعداً در بازارهای آنلاین مانند eBay با قیمتی تا ده برابر ارزش اولیه‌ی خود (که اغلب چندین صد دلار بود) فروخته شدند. اما لاکست تأکید کرد که سود اصلی از این پروژه نه مالی، بلکه آموزشی و فرهنگی بوده است.

تأمین مالی و بودجه پروژه‌های حفاظتی

درآمد حاصل از فروش مجموعه، به طور کامل به صندوق IUCN Save Our Species اختصاص یافت. این بودجه به بیش از ده پروژه‌ی حفاظتی جهانی در مناطق مختلف اختصاص یافت، از جمله:

نجات لاک‌پشت‌های دریایی اندونزی از صید بی‌رویه.
احیای زیستگاه فیل‌های آفریقایی در کنیا از طریق کاهش درگیری‌های انسان و حیوان.
افزایش امنیت مناطق جنگلی ماداگاسکار برای حفاظت از جمعیت لمورها.

به گفته‌ی مدیر اجرایی IUCN، این همکاری نمونه‌ای از اتحاد مثبت میان کسب‌وکار سودآور و طبیعت بود؛ اتحادی که می‌تواند به‌عنوان الگویی برای سایر صنایع بزرگ و جهانی عمل کند تا از پلتفرم‌هایشان برای اهداف بزرگ‌تر استفاده کنند.

تحلیل اقتصادی و بازاریابی سئو محور (Golden SEO 2025)

چرا این حرکت لاکست هنوز در گوگل ترند می‌شود؟

موفقیت این کارزار در ماندگاری محتوایی آن در نتایج جستجو (SEO) نیز مشهود است، زیرا با سه فاکتور طلایی سئو هم‌خوان است:

اصالت داستانی (Authenticity): روایت واقعی از یک اقدام انسانی، که نرخ کلیک (CTR) را در نتایج جستجو به‌شدت بالا می‌برد.
احساس‌برانگیزی طبیعی (Emotional Trigger): محتوا مخاطب را درگیر می‌کند و جستجوها را با نیات عمیق‌تری همراه می‌سازد.
کلمات کلیدی عاطفی و معنایی: ترکیب واژگانی چون «لاکست»، «نماد کروکودیل»، «حفاظت از حیوانات»، «گونه‌های در معرض انقراض» و «خداحافظی لوگو» به صورت مستمر توسط کاربران جستجو می‌شود.

نتیجه؟ ماندگاری بالا در حافظه‌ی برند و رتبه‌ی برتر در سرچ‌های ترکیبی مانند Lacoste logo change 2018 و Save Our Species campaign در طول سال‌ها.

نگاهی تطبیقی؛ برندهای دیگر چه آموختند؟

تجربه‌ی لاکست به برندهای دیگر نشان داد که چگونه می‌توان از شهرت استفاده کرد:

Patagonia

این برند آمریکایی با شعار “Don’t Buy This Jacket” (این ژاکت را نخرید) در زمان تخفیف‌های جمعه سیاه، مردم را به مصرف کمتر و دوام بیشتر محصولات فراخواند و موج پایداری در مد و کالاهای بادوام را ایجاد کرد.

Stella McCartney

این طراح پیشرو، به عنوان یک برند لوکس، با ممنوع کردن استفاده از چرم و خز طبیعی در تمام کلکسیون‌هایش، استانداردهای اخلاقی را در بخش کالاهای لوکس بالا برد.

Adidas × Parley

این همکاری با تولید کفش‌هایی از پلاستیک بازیافتی جمع‌آوری شده از اقیانوس‌ها، مسیر جدیدی در پایداری مواد اولیه و اقتصاد چرخشی در صنعت کفش ورزشی گشود.

در این میان، لاکست نقش پیشگام را داشت؛ زیرا نه تنها مواد اولیه یا شیوه‌ی تولید را تغییر داد، بلکه هویت بصری و نمادین برند را به‌طور موقت به چالش کشید تا پیامی عمیق‌تر را منتقل کند.

نقطه‌عطف فرهنگی؛ وقتی مد ابزار آموزش می‌شود

محیط‌زیست‌شناسان بر این باورند که آموزش عمومی مؤثرترین ابزار برای کاهش انقراض است. پروژه‌ی لاکست این آموزش را به زبانی احساسی و قابل‌هضم منتقل کرد—از طریق لباسی که هر کسی می‌تواند بپوشد و درباره‌ی آن صحبت کند.

یک استاد ارتباطات محیطی در دانشگاه سوربن در تحلیلی گفت: «لاکست توانست کاری کند که مردم درباره‌ی وضعیت بحرانی فهرست سرخ گونه‌ها در محافل غیرعلمی، مانند کافه‌ها و شبکه‌های اجتماعی، صحبت کنند؛ این، پیروزی فرهنگ عمومی بر بی‌تفاوتی است.»

آینده‌ی کروکودیل؛ بازگشت با تجربه‌ای متفاوت

سال‌ها پس از پایان کارزار اصلی (۲۰۱۸)، کروکودیل افسانه‌ای دوباره به لباس‌ها بازگشت—اما این‌بار با مأموریتی تازه و دائمی. لاکست پس از این موفقیت بزرگ، متعهد شد که درصدی از سود سالانه‌ی خطوط خاصی از تولیدات خود را به برنامه‌های زیست‌محیطی IUCN اختصاص دهد. علاوه بر این، این برند حتی قصد دارد در سال‌های آینده مجموعه‌ی «Green Crocodile» را با استفاده از پارچه‌های ارگانیک و قابل بازیافت کاملاً عرضه کند و لوگوی کروکودیل سبز را به نماد پایداری داخلی خود تبدیل نماید.

جمع‌بندی

اقدام بی‌سابقه‌ی لاکست در سال ۲۰۱۸ نشان داد که گاهی یک حرکت نمادین، با پشتوانه‌ی صداقت و هدف مشخص، می‌تواند تأثیری عمیق‌تر و ماندگارتر از صدها تبلیغ پرهزینه‌ی مرسوم داشته باشد. حذف موقت کروکودیل نه نشانه‌ی ضعف، بلکه نشانه‌ی بلوغ برند بود—وقتی شهرت و ارزش نمادین خود را به خدمتی برای بقای سیاره‌ی زمین بدل می‌کنی.

لاکست ثابت کرد که مد، اگر از دلِ آگاهی و مسئولیت‌پذیری برخیزد، می‌تواند نه تنها زیبایی بیافریند، بلکه صدای بی‌صداترین‌ها—گونه‌هایی که در حال ناپدیدشدن‌اند—را به گوش دنیا برساند. این خداحافظی موقت، در واقع بزرگ‌ترین خوش‌آمدگویی به آینده‌ای مسئولانه‌تر بود.

سؤالات متداول (FAQ)

۱. چرا لاکست نماد کروکودیل خود را حذف کرد؟

برای جلب توجه عمومی به بحران انقراض جهانی و حمایت از ۱۰ گونه‌ی در حال نابودی، از طریق همکاری با IUCN و تبدیل هر پیراهن به یک نماد محافظت.

۲. آیا این تصمیم حذف لوگو دائمی بود؟

خیر، این حرکت کاملاً موقتی و نمادین بود. لوگوی کروکودیل پس از اتمام کمپین اصلی به لباس‌ها بازگشت، اما کمپین اثر بلندمدتی بر تصویر برند گذاشت.

۳. هدف نهایی از فروش پیراهن‌ها چه بود؟

تمام درآمد حاصل از فروش ۱۷۷۵ پیراهن به صندوق IUCN Save Our Species اختصاص یافت تا بودجه‌ی مستقیم پروژه‌های حفاظتی در سراسر جهان تأمین شود.

۴. دقیقاً چند لباس تولید شد؟

در مجموع ۱۷۷۵ عدد تی‌شرت پولو تولید شد، که این عدد دقیقاً برابر با تخمین تعداد باقیمانده‌ی حیوانات از ۱۰ گونه‌ی انتخاب شده بود.

۵. آیا لاکست برنامه‌های مشابهی در آینده دارد؟

بله؛ طبق گزارش رسمی شرکت، این برند تعهد خود را به پایداری حفظ کرده و نسخه‌های جدیدی از پروژه‌های زیست‌محیطی را در برنامه‌ی خود دارد، از جمله توسعه‌ی خط تولید با پارچه‌های ارگانیک و زیست‌تجزیه‌پذیر.

منابع:
IUCN Reports on Endangered Species | Lacoste Official Press Release 2018 (The Lacoste Save Our Species Campaign) | BBC Earth Feature 2019: How a Fashion Brand Saved Species | Fashion Revolution Journal 2020: The Ethics of Logo Sacrifice.

برچسب ها: لاکست

ورود / ثبت نام