سامسونگ آماده نبرد با اپل؛ رونمایی از کامپیوتر چشمی رقیب Vision Pro در رویداد بزرگ!

رونمایی کامپیوتر چشمی سامسونگ؛ رقیب Vision Pro اپل

در دنیای فناوری‌های پوشیدنی، رقابت میان سامسونگ و اپل بار دیگر به نقطه‌ای داغ رسیده است. شرکت سامسونگ با تأیید رسمی برگزاری رویداد عظیمی در تاریخ ۲۱ اکتبر (۲۹ مهر)، خبر از رونمایی محصولی داد که بسیاری آن را نقطه‌ی آغاز عصر جدیدی در واقعیت ترکیبی (Mixed Reality) می‌دانند: «کامپیوتر چشمی پروژه موهان». این دستگاه، طبق اطلاعات رسمی، قرار است پاسخی مستقیم به Apple Vision Pro باشد و از پلتفرم تازه‌ای به نام Android XR بهره ببرد؛ نتیجه‌ی همکاری استراتژیک میان سامسونگ، گوگل و کوالکام.

مقدمه: بازگشت سامسونگ به دنیای واقعیت ترکیبی

سامسونگ پیش‌تر نیز در پروژه‌هایی مانند Gear VR حضور فعال داشت، اما آن تجربه بیشتر به نمایش‌های محدود واقعیت مجازی اختصاص داشت. اکنون با رونمایی از پروژه موهان، این شرکت قصد دارد تلفیقی از هوش مصنوعی، واقعیت افزوده و تعاملات حسی را به شکلی کاملاً طبیعی با زندگی روزمره ترکیب کند. دعوت‌نامه رسمی رویداد «Galaxy Worlds Wide Open» از سوی سامسونگ ارسال شده و تمامی نشانه‌ها حاکی از انقلاب جدیدی در اکوسیستم Galaxy هستند. این رویداد نه تنها معرفی یک سخت‌افزار جدید، بلکه اعلام تولد یک اکوسیستم نرم‌افزاری نوین در حوزه محاسبات فضایی (Spatial Computing) است.

پروژهٔ موهان چیست؟

«پروژه موهان» از مدت‌ها پیش به عنوان پروژه‌ای محرمانه در داخل سامسونگ در حال توسعه بود. بر اساس بیانیه‌ی اخیر این شرکت، موهان نخستین محصول انقلابی برای پلتفرم باز و مقیاس‌پذیر Android XR است؛ پلتفرمی که با محوریت هوش مصنوعی طراحی شده تا در دستگاه‌هایی با فرم‌فکتورهای گوناگون از هدست تا عینک‌های سبک مورد استفاده قرار گیرد.

سامسونگ در بیانیه مطبوعاتی خود می‌نویسد: «در موهان، پتانسیل واقعی واقعیت ترکیبی آشکار می‌شود. کاربری روزمره با تجربه‌های فراگیر ادغام شده و بُعد تازه‌ای از امکانات پیش روی کاربر قرار می‌گیرد.» این جملات نشان می‌دهد که سامسونگ به‌دنبال تجربه‌ای فراتر از یک گجت تجملاتی است؛ هدف، ادغام فناوری با زندگی روزمره و ایجاد رابط طبیعی میان انسان و محیط دیجیتال است. این رویکرد، تفاوت بنیادینی با تمرکز اپل بر روی محتوای استودیویی و بهره‌وری سطح بالا در Vision Pro دارد و موهان قصد دارد به ابزاری روزمره تبدیل شود، شبیه به تلفن‌های هوشمند.

ویژگی‌های کلیدی مورد انتظار در طراحی موهان:

• ارگونومی و وزن: تلاش برای کاهش وزن به زیر ۴۵۰ گرم، که به طور محسوسی سبک‌تر از Vision Pro است.
• طراحی: ظاهری که شباهت بیشتری به عینک‌های معمولی داشته باشد، جهت پذیرش گسترده‌تر توسط عموم.
• اتصال: قابلیت اتصال بی‌سیم و کم‌تأخیر به طیف گسترده‌ای از دستگاه‌های سامسونگ، به‌ویژه سری‌های پرچمدار Galaxy S و Z Fold/Flip.

Android XR؛ سیستم‌عامل تازه دنیای واقعیت ترکیبی

Android XR، که توسط گوگل با همکاری کوالکام و سامسونگ توسعه یافته، قرار است به موتور محرک اصلی دستگاه‌های واقعیت ترکیبی تبدیل شود. این سیستم‌عامل از پایه برای تعاملات سه‌بعدی، ردیابی حرکتی دقیق و مدیریت داده‌های هوش مصنوعی طراحی شده است. یکی از تفاوت‌های کلیدی این پلتفرم با دیگر سیستم‌ها، ساختار باز و انعطاف‌پذیر آن است که شرکت‌های مختلف می‌توانند بر اساس نیاز خود رابط کاربری یا ماژول‌های اختصاصی را توسعه دهند.

هوش مصنوعی در Android XR نقش مرکزی دارد. از تحلیل محیط اطراف گرفته تا پیش‌بینی نیاز کاربر، سیستم بدون وابستگی به ورودی‌های فیزیکی می‌تواند دستورات را اجرا کند. کاربران قادر خواهند بود با نگاه‌کردن به اجسام در محیط مجازی، فرمان صادر کنند یا از طریق حرکات دست، میان اپلیکیشن‌ها جابه‌جا شوند. این سیستم‌عامل مبتنی بر هسته لینوکس اندروید بوده، اما لایه‌های بالایی آن به‌طور کامل برای پردازش فضایی بازنویسی شده‌اند تا تأخیر (Latency) در رندرینگ محیط‌های ترکیبی به حداقل برسد.

معماری پلتفرم Android XR:

1. هسته (Kernel Layer): مبتنی بر هسته اندروید برای سازگاری با زیرساخت‌های موجود.
2. لایه ردیابی فضایی (Spatial Tracking Layer): شامل الگوریتم‌های پیشرفته SLAM (Simultaneous Localization and Mapping) که امکان نقشه‌برداری دقیق و همزمان از محیط را فراهم می‌کند.
3. API‌های تعاملی (Interaction APIs): مجموعه‌ای از رابط‌های برنامه‌نویسی برای مدیریت ورودی‌های چشم، دست، صدا و لمس‌های محیطی.
4. ماژول هوش مصنوعی (AI Module): وظیفه پیش‌بینی اعمال کاربر، بهبود تجربه کاربری مبتنی بر یادگیری ماشینی و پردازش داده‌های حسگرها را بر عهده دارد.

همکاری سه‌جانبه سامسونگ، گوگل و کوالکام

این اتحاد سه‌جانبه، یکی از مهم‌ترین همکاری‌های صنعت فناوری در دهه اخیر محسوب می‌شود. گوگل با تجربه‌ی خود در توسعه اکوسیستم Android و کوالکام با تراشه‌های قدرتمند مخصوص پردازش اطلاعات واقعیت افزوده، پایه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری این پروژه را فراهم کرده‌اند. تراشه مورد استفاده در کامپیوتر چشمی احتمالاً نسخه‌ی سفارشی‌شده‌ای از Snapdragon XR Gen 3 یا مدل Elite است که برای پردازش تصویر در زمان واقعی، مصرف انرژی پایین و کاهش تأخیر در رندر طراحی شده است.

این همکاری، یک مزیت رقابتی بزرگ برای سامسونگ ایجاد می‌کند: بهینه‌سازی عمودی سخت‌افزار و نرم‌افزار. در حالی که اپل همه چیز را از تراشه تا سیستم‌عامل توسعه می‌دهد، ترکیب سامسونگ-گوگل-کوالکام این امکان را می‌دهد که سخت‌افزار به‌طور خاص برای Android XR تنظیم شود و بالعکس.

محاسبات مورد نیاز برای رندر دو تصویر استریوسکوپی با نرخ فریم بالا (مانند ۹۰ تا ۱۲۰ هرتز) بسیار سنگین است. توان پردازشی این چیپ باید بتواند داده‌های دریافتی از ۶ سنسور خارجی و سنسورهای ردیابی چشم را با سرعت بالا ترکیب کند. به طور نظری، تراشه مورد استفاده باید بتواند نرخ پردازش عملیاتی در حدود ۱۰۰ تریلیون عملیات در ثانیه (TOPS) برای بخش هوش مصنوعی داشته باشد تا پردازش‌های پیچیده مانند تشخیص اشیا و پیش‌بینی حرکت را به درستی انجام دهد.

جزئیات مراسم Galaxy Worlds Wide Open

براساس دعوت‌نامه ارسالی، رویداد در تاریخ ۲۱ اکتبر (۲۹ مهر) ساعت ۵:۳۰ عصر به وقت ایران برگزار می‌شود. پیش‌بینی می‌شود سامسونگ تمرکز اصلی مراسم را بر روی پروژه موهان گذاشته باشد و نمایش زنده‌ای از عملکرد واقعیت ترکیبی ارائه دهد. این نمایش احتمالاً شامل سناریوهای روزمره مانند استفاده از پنجره‌های مجازی برای تماس‌های ویدیویی همزمان با کار روی اسناد فیزیکی، یا اجرای اپلیکیشن‌های طراحی سه‌بعدی خواهد بود.

منابع داخلی گزارش داده‌اند که دستگاه جدید دارای طراحی مشابه عینک‌های مدرن است با وزن سبک‌تر نسبت به Vision Pro و توانایی اتصال بی‌سیم به گوشی‌های Galaxy سری Z و S. همچنین پشتیبانی از کنترل حرکتی با چشم و صدا از ویژگی‌های شاخص آن خواهد بود. انتظار می‌رود سامسونگ قیمت‌گذاری تهاجمی‌تری نسبت به رقیب آمریکایی اعمال کند، شاید در محدوده‌ای بین ۱۸۰۰ تا ۲۲۰۰ دلار، تا بازار مصرف‌کننده عمومی را هدف قرار دهد.

شاخص‌های فنی مورد انتظار

جزئیات سخت‌افزاری نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت یک محصول واقعیت ترکیبی دارند. در جدول زیر، برآوردی از مشخصات فنی مورد انتظار برای کامپیوتر چشمی موهان ارائه شده است:

ویژگی فنیمشخصات مورد انتظارتوضیحاتنمایشگردو پنل Micro OLED با رزولوشن بسیار بالارزولوشن ترکیبی احتمالاً بالاتر از 4K در هر چشم؛ نرخ نوسازی تطبیقی (۱۲۰ هرتز).تراشه اصلیSnapdragon XR Elite Gen 3 (یا نسخه سفارشی)بهینه‌سازی شده برای وظایف هوش مصنوعی و رندرینگ با تأخیر پایین.حافظه رمحداقل ۱۲ گیگابایت (LPDDR5X)جهت بارگذاری سریع محیط‌های پیچیده و اپلیکیشن‌های همزمان.سیستم‌عاملAndroid XR (مبتنی بر اندروید ۱۴)تمرکز بر پلتفرم باز و قابلیت توسعه‌پذیری.وزنکمتر از ۴۵۰ گرمبا طراحی ارگونومیک و توزیع وزن بهینه بین قسمت جلویی و باتری خارجی.قابلیت اتصالپشتیبانی از Wi-Fi 7 و بلوتوث ۵.۴برای استریم ویدئویی با پهنای باند بالا و ارتباط سریع با دستگاه‌های جانبی.دوربین‌های خارجی۶ عدد سنسور عمق‌سنج و دوربین RGBبرای اسکن محیط، ردیابی ۶ درجه آزادی (6DoF) و نمایش محیط واقعی با کمترین اعوجاج.ردیابی چشمسنسورهای مادون قرمز با فرکانس بالابرای کنترل دقیق رابط کاربری با نگاه (Gaze Tracking).

رقابت با Apple Vision Pro؛ نبرد هوش و واقعیت

Apple Vision Pro در زمان عرضه، استاندارد جدیدی برای دقت ردیابی حرکات چشم و نمایشگرهای Micro-OLED معرفی کرد. اما قیمت بالای آن (حدود ۳۵۰۰ دلار) موجب شد این محصول بیشتر به کاربران حرفه‌ای و توسعه‌دهندگان محدود شود. سامسونگ در مقابل، به‌دنبال عرضه محصولی است که هم کاربردی در محیط‌های روزمره داشته باشد و هم بر پایه قیمت رقابتی بازار مصرفی عمومی عرضه شود.

در صورتی که سامسونگ بتواند تجربه‌ای روان و بدون تأخیر با ادغام هوش مصنوعی و واقعیت افزوده ارائه دهد، Vision Pro با چالش جدی مواجه خواهد شد. گوگل نیز ممکن است مجموعه‌ای از اپلیکیشن‌های اختصاصی برای Android XR عرضه کند که به توسعه این اکوسیستم کمک کند، مشابه نقش App Store در موفقیت محصولات اپل.

یکی از نقاط قوت اصلی موهان می‌تواند تعاملات مبتنی بر هوش مصنوعی مولد (Generative AI) باشد. تصور کنید دستگاه بتواند بر اساس مکالمه شما، نمودار سه‌بعدی داده‌ها را در لحظه روی میز جلسه تولید کند، یا یک شیء مجازی را بر اساس دستورات متنی شما مدل‌سازی کند.

مزایای رقابتی موهان در برابر Vision Pro:

1. پلتفرم باز: جذب سریع‌تر توسعه‌دهندگان غیر اپلی.
2. قیمت‌گذاری احتمالی پایین‌تر: دسترسی به بازار مصرف‌کننده گسترده‌تر.
3. ادغام عمیق‌تر با اکوسیستم اندروید: سازگاری بهتر با میلیاردها دستگاه اندرویدی موجود.

تغییر تمرکز اپل به عینک‌های هوشمند

در حالی که سامسونگ آماده نمایش پروژه موهان است، گزارش‌ها نشان می‌دهد اپل نیز در حال آماده‌سازی نسخه جدیدی از Vision Pro با تراشه سریع‌تر و طراحی سبک‌تر است. این مدل اخیراً در فهرست FCC دیده شده که معمولاً نشانه‌ای از رونمایی قریب‌الوقوع است.

تحلیلگران معتقدند اپل به‌تدریج تمرکز خود را از هدست‌های واقعیت ترکیبی به سمت عینک‌های هوشمند فوق سبک معطوف کرده است؛ محصولی که ممکن است در سال ۲۰۲۶ با نام احتمالی «Apple Glass» معرفی شود. این تغییر رویکرد نشان از تلاش اپل برای ورود به دسته‌ی مصرف‌کنندگان عمومی و کاهش هزینه‌ها دارد. این امر نشان می‌دهد که بازار به سرعت در حال حرکت از هدست‌های حجیم (مانند موهان و Vision Pro نسل اول) به سمت محصولات پوشیدنی سبک‌تر است.

پتانسیل بازار و آینده واقعیت ترکیبی

پیش‌بینی موسسات تحقیقاتی مانند IDC و Counterpoint نشان می‌دهد که بازار دستگاه‌های واقعیت ترکیبی طی پنج سال آینده با رشدی خیره‌کننده روبه‌رو خواهد شد. با افزایش سرعت اینترنت و توسعه پلتفرم‌های هوش مصنوعی، کاربردهای این فناوری از بازی‌های سرگرم‌کننده فراتر رفته و به حوزه‌های آموزش، سلامت، طراحی صنعتی و حتی تعاملات اجتماعی مجازی گسترش خواهد یافت.

انتظار می‌رود که تراکم پیکسلی (Pixel Density) در این نسل جدید دستگاه‌ها به سطحی برسد که دیگر تفاوت آن با دنیای واقعی از نظر بصری قابل تشخیص نباشد. اگر $PPD$ (Pixels Per Degree) به مقادیر بالاتر از ۴۰ برسد، این هدف محقق خواهد شد. این سطح از واقع‌گرایی، کاربرد موهان را در جراحی‌های از راه دور یا آموزش‌های تخصصی تسهیل می‌کند.

سامسونگ با سابقه‌ی طولانی در طراحی سخت‌افزار و نرم‌افزار اختصاصی، می‌تواند نقش محوری در این تحول ایفا کند. پلتفرم Android XR در صورت موفقیت، ممکن است به استانداردی جهانی برای دستگاه‌های واقعیت ترکیبی تبدیل شود، همان‌طور که اندروید کلاسیک به ستون فقرات گوشی‌های هوشمند بدل شد.

جمع‌بندی و چشم‌انداز آینده

عرضه کامپیوتر چشمی پروژه موهان بدون شک نقطه عطفی برای سامسونگ و صنعت فناوری خواهد بود. این شرکت بار دیگر نشان داده که صرفاً به دنبال رقابت نیست، بلکه می‌خواهد مسیر جدیدی برای آینده دیجیتال تعریف کند. نبرد میان Vision Pro و Mohan XR شاید تنها آغاز رقابتی باشد که در سال‌های پیش رو به دگرگونی تعامل انسان و فناوری منجر خواهد شد.

با ورود Android XR، گوگل نیز حضوری پررنگ‌تر در دنیای واقعیت ترکیبی خواهد داشت و احتمالاً اکوسیستم جدیدی شکل گیرد که توسعه‌دهندگان، طراحان و شرکت‌های فناوری بتوانند اپلیکیشن‌ها و ابزارهای اختصاصی خود را برای آن ایجاد کنند.

اگر سامسونگ موفق شود این محصول را با قیمت رقابتی و عملکرد ایمن عرضه کند، بازار هدست‌های واقعیت ترکیبی وارد مرحله‌ی جدیدی است که در آن کاربران نه فقط بیننده، بلکه بخشی از جهان دیجیتال خواهند بود.

سوالات متداول (FAQ)

۱. کامپیوتر چشمی پروژه موهان سامسونگ دقیقاً چیست؟
پروژه موهان، دستگاه پوشیدنی جدید سامسونگ است که واقعیت افزوده و مجازی را با هوش مصنوعی ترکیب می‌کند و بر پایه پلتفرم Android XR توسعه یافته است. این دستگاه به عنوان رقیب اصلی Apple Vision Pro معرفی شده است.

۲. تفاوت اصلی بین پروژه موهان و Apple Vision Pro در چیست؟
Vision Pro اپل بر تجربه بصری فوق دقیق و اکوسیستم بسته خود تمرکز دارد، اما موهان سامسونگ با تکیه بر پلتفرم باز Android XR، ادغام عمیق‌تر با هوش مصنوعی و قیمت‌گذاری احتمالی رقابتی‌تر، قصد دارد بازار وسیع‌تری را هدف قرار دهد.

۳. سیستم‌عامل Android XR چه ویژگی‌هایی دارد؟
Android XR از تعاملات حرکتی، ردیابی چشم، فرمان صوتی و محیط‌های چندبعدی پشتیبانی می‌کند. هسته اصلی آن طراحی شده برای محاسبات فضایی و اجرای اپلیکیشن‌های واقعیت ترکیبی با تأخیر بسیار پایین است.

۴. آیا کامپیوتر چشمی سامسونگ فقط برای بازی طراحی شده است؟
خیر، هدف اصلی این محصول استفاده روزمره در حوزه‌هایی چون آموزش، طراحی، سلامت، ارتباطات واقعیت ترکیبی و افزایش بهره‌وری در محیط کار است.

۵. زمان رونمایی رسمی پروژه موهان چه زمانی است؟
رویداد رسمی «Galaxy Worlds Wide Open» در تاریخ ۲۱ اکتبر (۲۹ مهر) ساعت ۵:۳۰ عصر به وقت ایران برگزار می‌شود و انتظار می‌رود سامسونگ جزئیات کامل محصول را در آن زمان منتشر کند.

۶. آیا سامسونگ قصد دارد نسخه‌ای سبک‌تر یا عمومی‌تر از این محصول عرضه کند؟
گزارش‌ها نشان می‌دهد که استراتژی سامسونگ شامل عرضه مدل اولیه پرچمدار و سپس معرفی مدل‌های سبک‌تر و مقرون‌به‌صرفه‌تر برای بازار مصرف‌کننده عمومی در سال‌های بعدی است.

۷. چه نقشی در تراشه این دستگاه ایفا می‌شود؟
تراشه‌ی مورد استفاده احتمالاً از خانواده Snapdragon XR Gen 3 یا مدل Elite خواهد بود که توسط کوالکام با همکاری گوگل و سامسونگ برای بهینه‌سازی اجرای Android XR توسعه یافته است.

۸. آینده فناوری واقعیت ترکیبی به چه سمت می‌رود؟
انتظار می‌رود با رشد پلتفرم‌هایی مانند Android XR، مرز میان دنیای فیزیکی و دیجیتال در تعاملات روزمره کم‌رنگ‌تر شود و کاربرد این فناوری‌ها در صنایع مختلف به شدت افزایش یابد.