سقوط فروش انیمیشنهای جدید پیکسار؛ از کوکو تا شکست الیو
چرا انیمیشنهای جدید پیکسار دیگر نمیفروشند؟ تحلیل کامل شکست «الیو» و چالشهای استودیوی افسانهای
از اوج خلاقیت تا بحران گیشه
پیکسار سالها یکی از محبوبترین و خلاقترین استودیوهای انیمیشنسازی جهان بود؛ شرکتی که با آثاری مانند «داستان اسباببازی»، «در جستجوی نمو»، «کوکو» و «شگفتانگیزان» نهتنها فروشهای میلیونی ثبت کرد، بلکه استانداردهای صنعت را تغییر داد. اما امروز، شرایط متفاوت شده است. جدیدترین اثر اورجینال این استودیو، انیمیشن «الیو» (Elio)، با وجود جلوههای بصری چشمنواز و ایده داستانی جذاب، در گیشه با شکستی سنگین مواجه شد.
با فروش افتتاحیه تنها ۲۱ میلیون دلار در آمریکا و ۳۵ میلیون دلار جهانی، آن هم در مقابل بودجه ۱۵۰ میلیون دلاری (بدون در نظر گرفتن هزینههای بازاریابی)، «الیو» بدترین شروع را در تاریخ ۳۰ ساله پیکسار ثبت کرد. این اعداد نشان میدهند حتی ماجراجویی پرزرقوبرق یک پسر ۱۱ ساله در سفری بینکهکشانی، اگر جایگاه فرهنگی قدرتمند و بازاریابی هدفمند نداشته باشد، نمیتواند کنجکاوی و اعتماد تماشاگران را جلب کند.
ادامه یک روند نزولی
شکست «الیو» استثنا نیست، بلکه ادامه یک خط نزولی است که از سال ۲۰۱۷ و بعد از موفقیت «کوکو» آغاز شده. از آن زمان تاکنون، پیکسار هیچ اثر اورجینال بزرگی را به موفقیت کامل گیشه نرسانده است. در حالی که دنبالهها همچنان میفروشند (مانند «درون و بیرون ۲» با بیش از ۱.۶۹ میلیارد دلار فروش جهانی)، آثار جدید این استودیو یکی پس از دیگری از منظر مالی کم میآورند:
- بهپیش (Onward) – اکران در دوران آغاز همهگیری کرونا
- لایتیر (Lightyear) – بازخوردها و نقدهای دوپاره
- بنیادین (Elemental) – شروع ضعیف ولی رشد با تبلیغات دهانبهدهان
چرا مخاطبان به فیلمهای اورجینال بیاعتنا شدهاند؟
۱. سلطه فرنچایزها
بازار فیلمهای خانوادگی در سالهای اخیر دوباره قوت گرفته، اما برندگان اصلی، فیلمهایی هستند که ریشه در فرنچایزهای محبوب دارند: «لیلو و استیچ»، «ماینکرفت»، نسخه لایو-اکشن «چگونه اژدهای خود را تربیت کنیم». اینها آثار شناختهشدهای هستند که حس امنیت و نوستالژی ایجاد میکنند.
۲. پساکرونا و تغییر عادات تماشا
کرونا عادتهای مخاطبان را تغییر داد. پیکسار در این دوران چند اثر مهم خود، مانند «روح» و «لوکا» را مستقیماً روی Disney+ منتشر کرد. این اقدام باعث شد خانوادهها عادت کنند آثار پیکسار را در خانه ببینند و برای تماشای محتوای اورجینال در سینما، انگیزه کمتری داشته باشند.
۳. رقابت زمانی اشتباه
انتخاب تاریخ اکران «الیو» نیز اشتباه بزرگی بود. تنها یک هفته بعد از «چگونه اژدهای خود را تربیت کنیم» و همزمان با ادامه موفقیت «لیلو و استیچ»، سالنهای سینما پر از گزینههای آشنا برای خانوادهها بود.
۴. هزینه تولید بالا و فشار مالی
بودجه ساخت آثار پیکسار بسیار بالاتر از رقباست. به عنوان نمونه:
- ربات وحشی (دریمورکس): ۸۰ میلیون دلار
- مهاجرت (ایلومینیشن): ۷۲ میلیون دلار
- الیو (پیکسار): ۱۵۰ میلیون دلار
هزینه بالا، سقف انتظارات برای فروش را نیز بهشدت بالا میبرد.
مقایسه با نمونه موفق: «بنیادین»
«بنیادین» رکورد ضعیفترین افتتاحیه پیکسار را ثبت کرد اما با تبلیغات دهانبهدهان، از ۲۹ میلیون دلار افتتاحیه به ۴۹۶ میلیون دلار فروش جهانی رسید. این نشان داد که با بازاریابی هوشمند و فرصت زمانی مناسب، حتی یک شروع بد هم میتواند اصلاح شود. اما «الیو» با وجود نقدهای مثبت، چنین بازگشت قدرتمندی نداشت و در رقم ۱۵۴ میلیون دلار جهانی متوقف شد.
استراتژیهای امروز پیکسار
۱. بازگشت به فرنچایزهای محبوب
پیکسار برای سال ۲۰۲۶ برنامه اکران داستان اسباببازی ۵ را دارد. این عنوان از پیش برنده است زیرا نیازی به معرفی ندارد و شخصیتهای آن قبلاً در قلب مخاطبان جا گرفتهاند.
2. حفظ کیفیت تولید در آمریکا
برخلاف اغلب رقبا که بخشهایی از تولید را برونسپاری میکنند، پیکسار اصرار دارد همه هنرمندان را در ایالات متحده گرد هم آورد تا کیفیت و هویت استودیو حفظ شود.
۳. خلق ایدههای نو، اما با بازاریابی سادهتر
پیکسار پروژه بعدی خود، «هاپرز»، را برای مارس ۲۰۲۶ آماده میکند؛ داستانی عجیب از انتقال ذهن به بدن یک سنجاب مصنوعی برای نجات تالابها. کلید موفقیت این فیلم، توضیح ساده و گیرای این خط داستانی در تبلیغات خواهد بود.
چالش «الیو» در بازار پساکرونا
شان رابینز از فاندانگو میگوید: «فیلمهای اورجینال همواره ریسک بالاتری دارند. در مورد الیو، مشکل اصلی زمانبندی رقابتی بود. با کمی تغییر تاریخ اکران، نتیجه متفاوت میتوانست باشد.»
واقعیت این است که بازگرداندن عادت سینما رفتن به آثار جدید، بعد از سالها پخش آنلاین مستقیم، کار سادهای نیست.
پیکسار و آینده: ترکیب نوآوری و نوستالژی
برای حفظ میراث، پیکسار باید راهی پیدا کند که نه کاملاً به گذشته بچسبد و نه از خلاقیت فاصله بگیرد. استفاده از ظرفیت فرنچایزها برای تضمین سود و همزمان سرمایهگذاری روی آثار اورجینال با بازاریابی بهتر، شاید بهترین مسیر باشد.
سوالات متداول
۱. چرا «الیو» بدترین افتتاحیه پیکسار را تجربه کرد؟
به دلیل ترکیب رقابت سنگین با آثار خانوادگی دیگر، بازاریابی نهچندان مؤثر، و تغییر عادات مخاطبان پس از کرونا.
۲. آیا آثار اورجینال پیکسار دیگر موفق نمیشوند؟
نه همیشه، اما در سالهای اخیر آثار جدید این استودیو، بهخصوص بعد از «کوکو»، مشکلات زیادی در جذب تماشاگر داشتهاند.
۳. نقش Disney+ در افت فروش سینمایی پیکسار چیست؟
انتشار مستقیم چند فیلم پیکسار در دوران کرونا باعث شد بخشی از مخاطبان به تماشای آنلاین عادت کنند و بازگشت به سینما را ضروری نبینند.
۴. آیا پیکسار بودجه ساخت را کاهش میدهد؟
تلاش کرده اما همچنان هزینه تولید در پیکسار نسبت به رقبا بسیار بالاست زیرا تمام فرایند در ایالات متحده انجام میشود.
۵. آینده پیکسار چگونه خواهد بود؟
احتمالاً ترکیبی از دنبالههای امن مانند «داستان اسباببازی ۵» و آثار اورجینال پرریسک اما خلاقانه مانند «هاپرز».

